آهسته که سرمستم

1. گر بی‌دل و بی‌دستم وز عشق تو پابستم

   بس بند که بشکستم آهسته که سرمستم

   معنی

   اگر بی‌دل و بی‌دستم و از عشق تو به پا ایستاده‌ام، با این حال، بندهایی را که شکسته‌ام کم نیست. آهسته دارم سرمستی می‌کنم.

   شرح از گنجور

2. در مجلس حیرانی جانی است مرا جانی

   زان شد که تو می‌دانی آهسته که سرمستم

   معنی

   در جمعی که همه در حیرت و شگفتی هستند، روحی در درون من وجود دارد که به خاطر توست. این احساس به خاطر این است که تو به آرامی می‌دانی که من به شدت سرمست هستم.

   شرح از گنجور

3. پیش آی دمی جانم زین بیش مرنجانم

   ای دلبر خندانم آهسته که سرمستم

   معنی

   ای دلبر خندان، بیا و یک لحظه به نزد من بیا، که دیگر از دوری‌ات رنجیده‌ام. بگذار آرام کند که من دیوانه‌وار عاشق تو هستم.

   شرح از گنجور

4. ساقی می جانان بگذر ز گران جانان

   دزدیده ز رهبانان آهسته که سرمستم

   معنی

   ای ساقی، از عشق محبوب بگذر که جانم را به آرامی دزدیده‌اند. حواست باشد که من در حال مستی هستم.

   شرح از گنجور

5. رندی و چو من فاشی بر ملت قلاشی

   در پرده چرا باشی آهسته که سرمستم

   معنی

   اگر مثل من رند هستی و به مردم قلاشی می‌کنی، پس چرا باید در پرده و پنهانی باشی؟ به آرامی بگو که من سرمستم.

   شرح از گنجور

6. ای می بترم از تو من باده ترم از تو

   پرجوش ترم از تو آهسته که سرمستم

   معنی

   من از تو ترس دارم، ای می، چون باده‌ام، از تو سرشارتر و پرجوش‌تر هستم. اما با این حال، باید با احتیاط و آرامش رفتار کنم، چون در حال مستی‌ام.

   شرح از گنجور

7. از باده جوشانم وز خرقه فروشانم

   از یار چه پوشانم آهسته که سرمستم

   معنی

   من از شراب دلخواه سیرابم و از لباس عابدان فاصله گرفته‌ام. چه چیزی را از معشوق پنهان کنم؟ آهسته بنوش زیرا که در حال مستی‌ام.

   شرح از گنجور

8. تا از خود ببریدم من عشق تو بگزیدم

   خود را چو فنا دیدم آهسته که سرمستم

   معنی

   در این بیت، شاعر بیان می‌کند که وقتی عشق تو را انتخاب کردم، از خودم فاصله گرفتم. زمانی که خود را در حال نابودی دیدم، به آرامی متوجه شدم که در عشق تو غرق شده‌ام.

   شرح از گنجور

9. هر چند به تلبیسم در صورت قسیسم

   نور دل ادریسم آهسته که سرمستم

   معنی

   با وجود اینکه ظاهر من سخت و خشن است، اما در درونم نوری از محبت و عشق وجود دارد که به آرامی مرا شگفت‌زده کرده است.

   شرح از گنجور

10. در مذهب بی‌کیشان بیگانگی خویشان

    باد است بر ایشان آهسته که سرمستم

    معنی

    در میان مردمان بی‌دینی که فقط به دنبال خود هستند، ارتباط و همبستگی با خویشان و نزدیکان بی‌معناست. باید با احتیاط و آرامش رفتار کرد و از شگفتی‌های دنیا لذت برد، چون غرق در شادی و خوشی هستم.

    شرح از گنجور

11. ای صاحب صد دستان بی‌گاه شد از مستان

    احداث و گرو بستان آهسته که سرمستم

    معنی

    ای کسی که توانایی‌های زیادی داری، اکنون شب شده و از شوق و شادی مستانه در حال خراب کردن و برآورده کردن آرزوهای خود هستی. آرام باش، زیرا من در حالت سرمستی به سر می‌برم.

    شرح از گنجور

متنِ شعر از گنجور.