ای عاشقان امروز ماییم و شما

1. ای عاشقان ای عاشقان امروز ماییم و شما

   افتاده در غرقابه‌ای تا خود که داند آشنا

   معنی

   ای عاشقان امروز ما و شما هستیم که در سیلابی افتاده‌ایم؛ تا چه کسی شناگری بلد است!

   شرح از گنجور

2. گر سیل عالم پر شود، هر موج چون اشتر شود

   مرغان آبی را چه غم، تا غم خورد مرغ هوا

   معنی

   اگر سیل و طوفان عالم را فرا بگیرد و موج‌ها همچون شتر بزرگ و روان باشند؛ مرغان آبی نگران نیستند، مرغان هوا (اسیران هوا) باید نگران باشند.

   شرح از گنجور

3. ما رخ ز شکر افروخته، با موج و بحر آموخته

   زان سان که ماهی را بود دریا و طوفان جان‌فزا

   معنی

   ما معنی شکر و رضایت را یاد گرفته‌ایم و با موج و دریا آشنا گشته‌ایم زیرا دریا و طوفان برای یک ماهی لذت و خوشی است.

   شرح از گنجور

4. ای شیخ ما را فوطه ده وی آب ما را غوطه ده

   ای موسی عمران بیا بر آب دریا زن عصا

   معنی

   ای شیخ به ما فوطه ملوانی بده! ای آب ما را در خود فرو ببر! ای موسی بیا و معجزه کن و عصایت را به دریا بزن و آن‌را بشکاف.

   شرح از گنجور

5. این باد اندر هر سری سودای دیگر می‌پزد

   سودای آن ساقی مرا، باقی همه آن شما

   معنی

   این باد در دل هر انسانی آرزوها و خیال‌های متفاوتی را به وجود می‌آورد. خیال من فقط یاد آن ساقی است و بقیه آرزوها برای دیگران است.

   شرح از گنجور

6. دیروز مستان را به ره، بربود آن ساقی کله

   امروز می در می‌دهد تا برکند از ما قبا

   معنی

   آن ساقی دیروز ما را مست کرد و کلاه‌مان را ربود امروز ما را مست می‌کند تا قبایمان را برباید.

   شرح از گنجور

7. ای رشک ماه و مشتری، با ما و پنهان چون پری

   خوش خوش کشانم می‌بری، آخر نگویی تا کجا

   معنی

   ای کسی که ماه و مشتری به زیبایی و دانایی تو رشک می‌برند و مثل یک فرشته با ما هستی اما پنهان هستی. آخر نمی‌گویی که ما را کجا می‌بری؟

   شرح از گنجور

8. هر جا روی تو با منی، ای هر دو چشم و روشنی

   خواهی سوی مستیم کش، خواهی ببر سوی فنا

   معنی

   ای نور دیده من، هرجا روم، همراه من هستی. اگر می‌خواهی مستم کن و اگر می‌خواهی به نیستی بکشان.

   شرح از گنجور

9. عالم چو کوه طور دان، ما همچو موسی طالبان

   هر دم تجلی می‌رسد، برمی‌شکافد کوه را

   معنی

   جهان را مانند کوه طور بدان که ما در آن چون موسی، در طلب حقیقت هستیم. هر آن این کوه شکافته می‌شود و نور حقیقت نمایان می‌گردد.

   شرح از گنجور

10. یک پاره اخضر می‌شود، یک پاره عبهر می‌شود

    یک پاره گوهر می‌شود، یک پاره لعل و کهربا

    معنی

    بخشی از وجود او به رنگ سبز در می‌آید، بخشی دیگر به نور درخشان و روشنایی تبدیل می‌شود و قسمت‌های دیگری به جواهراتی چون گوهر، لعل و کهربا مبدل می‌شوند.

    شرح از گنجور

11. ای طالب دیدار او بنگر در این کهسار او

    ای که، چه باده خورده‌ای؟ ما مست گشتیم از صدا

    معنی

    ای کسی که به دیدار او مشتاقی، به این کوه نگاه کن گویی او نیز مست است. ما از پژواک او سرمست و شادمان شده‌ایم.

    شرح از گنجور

12. ای باغبان ای باغبان در ما چه درپیچیده‌ای

    گر برده‌ایم انگور تو تو برده‌ای انبان ما

    معنی

    ای باغبان، چه از ما می‌خواهی؟ اگر ما انگورهای تو را برده‌ایم، خود تو هم انبان ما را برده‌ای.

    شرح از گنجور

متنِ شعر از گنجور.